Chuyên Mục Thời kỳ mang thai

Ngâm chân cho bà bầu: công dụng tuyệt vợi cho mẹ

Ngày 27 Tháng Ba, 2020

Lợi ích của việc bà bầu ngâm chân

Thúc đẩy lưu thông máu.

Từ quan điểm dưỡng sinh, bàn chân là bộ phận xa ​​trái tim con người người nhất và gánh nặng là nặng nhất. Từ thời cổ đại, con người ta coi chân là trái tim thứ 2 của cơ thể, chân cũng rất dễ khiến tuần hoàn máu không tốt. Các cuốn y học kinh điển ghi lại rằng “con người có bàn chân, như một cái cây có rễ, cây khô héo thì rễ sẽ khô trước, người già yếu thì chân sẽ yếu trước “. Đối với những người có bàn tay và bàn chân lạnh, ngâm chân là cách tốt nhất để thúc đẩy lưu thông máu.

Kích thích các huyệt đạo, vùng phản xạ và kinh mạch trên bàn chân.

Ấn vào lòng bàn chân cũng có thể phản ánh xem gan có vấn đề gì hay không. Khi thực hiện điều trị chân, người mát xa ấn vào chân chúng ta, chúng ta sẽ có cảm giác đau, căng tức, sau khi ấn xong sẽ có cảm giác nhẹ nhàng, thoải mái. Có 6 kinh mạch chính ở lòng bàn chân. Việc ngâm chân có thể kích thích sáu kinh mạch này, rất tốt cho việc lưu thông máu.

Hỗ trợ điều trị bệnh

Từ hàng ngàn năm trước, y học cổ truyền rất coi trọng việc luyện tập và chăm sóc bàn chân, và sử dụng mát xa chân (điều trị bàn chân) để ngăn ngừa và điều trị bệnh. Có một câu nói phổ biến trong dân gian là “người giàu uống thuốc bổ, người nghèo có ngâm chân”. Có thể thấy rằng vai trò của việc ngâm chân là rất lớn. Người hiện đại thường ở trong phòng máy lạnh trong một thời gian dài và thích ăn đồ ăn lạnh. Vì vậy một số người sẽ bị hàn thấp, thông qua ngâm chân, có thể tăng cường tán hàn ra khỏi cơ thể.

Cải thiện giấc ngủ và loại bỏ chứng mất ngủ

Kiên trì ngâm chân cũng có thể cải thiện giấc ngủ. Ngâm chân trong nước ở nhiệt độ 43 độ C trong 30 phút có thể làm giảm axit lactic trong máu.

Ngoài ra, bàn chân có các dây thần kinh và mao mạch dồi dào. Ngâm chân bằng nước ấm có tác dụng kích thích nhẹ và tốt lên các dây thần kinh và mao mạch. Kích thích ấm áp này được phản ánh đến vỏ não, ức chế vỏ não, do đó giúp cải thiện giấc ngủ và loại bỏ chứng mất ngủ.

Ngâm chân có thể làm tăng lưu lượng máu và thúc đẩy lưu lượng máu đến bàn chân. Do đó cải thiện chức năng tim, giảm gánh nặng cho tim, thúc đẩy quá trình trao đổi chất, còn có tác dụng điều chỉnh kinh lạc và khí huyết.

Ngâm chân lúc nào là tốt nhất

Thời điểm tốt nhất để ngâm chân

Thời gian tốt nhất để ngâm chân nên là khoảng 9 giờ tối, lúc này ngâm chân sẽ cực bổ thận. Bởi vì tại thời điểm này, kinh thận và khí huyết tương đối yếu, ngâm chân lúc này, sau khi lượng calo của cơ thể tăng, các mạch máu trong cơ thể sẽ mở rộng, có lợi cho việc kích hoạt máu và thúc đẩy lưu thông máu trong cơ thể. Ngâm chân vào buổi tối cũng có thể giúp loại bỏ căng thẳng thần kinh vào ban ngày, để “tạng thận” mệt mỏi có thể nghỉ ngơi và cơ thể sẽ cảm thấy thoải mái hơn.

Ngâm chân trong thời gian bao lâu là tốt nhất?

Thời gian không nên quá dài, tốt nhất nên kiểm soát trong vòng 15-20 phút. Nếu bàn chân bị ngâm nước trong một thời gian dài, dễ dẫn đến sự lưu thông máu cục bộ của bàn chân sẽ quá nhanh trong một thời gian dài, khiến tim mạch bị quá tải. Vào mùa thu và mùa đông, nếu da bị ngâm trong nước nóng trong một thời gian dài, dễ khiến da bị khô.

Nhiệt độ nước không nên quá cao.

Ngâm chân không phải là nhiệt độ nước càng cao thì càng tốt. Nhiệt độ nước tối ưu nên được kiểm soát dưới 50℃, và bắt buộc phải nóng nhưng không gây bỏng. Đừng đo nhiệt độ nước bằng tay, tốt nhất là cảm nhận bằng chân. Nhiệt độ nước ấm ở một mức nhất định có thể kích thích huyệt vị, dưỡng sinh, tăng cường sức khoẻ.

Phụ nữ mang thai có thể ngâm chân không?

Bà bầu có thể ngâm chân. Ngâm chân bằng nước ấm trước khi đi ngủ có thể thúc đẩy lưu thông máu theo bước chân, tránh sưng bắp chân, loại bỏ mệt mỏi và cải thiện giấc ngủ. Nhưng bà bầu nên chú ý những điểm sau khi ngâm chân.

Thời gian ngân châm cho bà bầu

Thời gian ngâm chân không nên quá dài, 15 ~ 30 phút là phù hợp. Khi bà bầu ngâm chân cần khống chế về thời gian, thông thường khoảng khoảng 15-30 phút là được. Vì trong quá trình ngâm chân, sự lưu thông máu của cơ thể tăng nhanh, nhịp tim nhanh hơn bình thường và nếu thời gian ngâm chân quá dài, rất dễ làm tăng gánh nặng lên tim.

Ngoài ra, do máu sẽ chảy xuống phía dưới nhiều hơn, người có cơ thể suy yếu do máu lên não không đủ mà gây ra tình trạng hoa mắt chóng mặt, trong trường hợp nghiêm trọng có thể dẫn tới hôn mê. Phụ nữ mang thai khi ngâm chân cần chú ý tình trạng cơ thể của bản thân, nếu xuất hiện tức ngực, chóng mặt… nên lập tức dừng ngâm chân, nằm thẳng trên giường nghỉ ngơi.

Sau khi ăn nửa tiếng không nên ngâm chân

Sau khi ăn, phần lớn máu trong cơ thể chảy vào đường tiêu hóa. Nếu ngâm chân bằng nước nóng ngay sau bữa ăn, máu nên chảy vào hệ thống tiêu hóa sẽ chảy xuống các chi dưới. Vì vậy, tốt nhất là ngâm chân sau khi ăn 1 tiếng.

Tránh dùng thuốc Đông y ngâm chân

Phụ nữ mang thai có thể sử dụng nước sạch để ngâm chân. Không nên sử dụng thuốc để xông, có thể gây sảy thai.

Không xoa bóp chân

Không xoa bóp chân trong khi mang thai, cũng không được xoa bóp lòng bàn chân một cách ngẫu nhiên. Bởi vì ở lòng bàn chân có một khu vực phản xạ tử cung, dễ gây sảy thai.

Dùng gì ngâm chân cho tốt

Bà bầu nên chọn ngâm chân trong nước ấm mà không cần thêm các chất khác. Đơn giản là ngâm chân trong nước ấm cũng có thể tăng lưu thông máu, thông khí huyết, giải độc, cải thiện sự trao đổi chất của cơ thể, thúc đẩy giấc ngủ và giúp ngăn ngừa bệnh tật. Nhưng cần chú ý, khi ngâm chân đừng ngâm đến mức ra nhiều mồ hôi, vì cơ thể mất quá nhiều nước, dễ dẫn đến mệt mỏi. Ngâm chân đến khi nào lưng, trán ra mồ hôi nhẹ là được.

Ngoài phụ nữ mang thai, người bình thường có thể ngâm chân cùng với ngải cứu, lá hạnh nhân, cùng với chút giấm.

Ngâm chân với ngải cứu

Lấy 50 – 100gr ngải cứu khô (tùy thuộc vào lượng nước, không có tiêu chuẩn nghiêm ngặt), trước tiên đun sôi ngải cứu với nước, sau đó thêm nước lạnh vào hoặc đợi cho đến khi nước hạ nhiệt độ thì mới ngâm chân. Nếu cảm thấy phiền phức, thì có thể dùng nước nóng ngâm ngải cứu trong 20 phút cho nở, sau đó thêm nước ngâm chân vào là được.

Một số vị thuốc có thể dùng chung với ngải cứu để ngâm chân:

  1. Ngải cứu thêm gừng có thể điều trị cảm lạnh phong hàn, bệnh xương khớp, các bệnh phong thấp, ho, viêm đường hô hấp, bệnh hen suyễn.
  2. Ngải cứu thêm hồng hoa có thể cải thiện chứng giãn tĩnh mạch, viêm dây thần kinh, lưu thông máu kém, tê hoặc ứ máu ở tay và chân.
  3. Ngải cứu thêm muối thích hợp để điều trị nóng trong, đỏ mắt, đau răng, đau họng, khó chịu, bực bội, trên nóng dưới lạnh, sưng chân.
  4. Ngải cứu thêm 20 hạt tiêu, thích hợp cho trứng ra mồ hôi chân, mùi hôi chân…

Ngâm chân với giấm

Loại giấm: giấm gạo 100-150g

Tác dụng của ngâm chân bằng giấm:

  1. Có thể giải quyết vấn đề mùi hôi chân. Ngâm chân bằng giấm có thể tiêu diệt vi khuẩn, có thể điều trị bệnh á sừng ở chân ở một mức độ nhất định.
  2. Có thể giảm mệt mỏi.
  3. Có thể dưỡng ẩm da, làm mềm chất sừng ở chân, tăng độ đàn hồi cho da.
  4. Có thể loại bỏ phong thấp, cải thiện triệu chứng sợ hàn, lạnh.
  5. Điều trị chứng khó ngủ.
  6. Giấm có thể xâm nhập vào bề mặt da của bàn chân, tăng cường lưu thông máu, loại bỏ chất thải của máu, cặn của bệnh, chữa nhiều bệnh mãn tính.

Ngâm chân với lá hạnh nhân

45g khổ hạnh nhân và 10g trà xanh. Cho tất cả vào nồi, thêm 2000ml nước, nấu trong 30 phút, loại bỏ cặn và lấy nước cốt. Lấy 1 lọ nhỏ dung dịch thuốc bôi lên mặt và cánh tay, đổ dung dịch thuốc còn lại vào chậu và ngâm trong 30 phút. 20 ngày cho một liệu trình. Có thể giữ ẩm cho da, chống viêm, khử trùng, bổ sung vitamin và khoáng chất, ngăn ngừa nhiễm trùng da, sạm màu da, da sần sùi, mụn trứng cá, ghẻ.

Ngâm chân bằng thuốc Đông y

Đối với phụ nữ bị đau bụng kinh, bạn có thể thử dùng thuốc Đông y để ngâm chân, có thể cải thiện tình trạng đau bụng kinh.

Đau bụng kinh thể khí trệ huyết ứ

Triệu chứng là đau bụng dưới trước hoặc trong kỳ kinh nguyệt, máu sẫm màu, có cục máu đông. Đối với những người có các triệu chứng như vậy, nên điều hoà khí huyết, hoá ứ, giảm đau.

Bởi vì phụ nữ lấy gan làm chủ, nên các loại thuốc được lựa chọn để ngâm chân hầu hết là các loại thuốc đi vào kinh Túc quyết âm can, nước ngâm chân có vị chua có tác dụng dẫn kinh. Ngâm chân với các loại thuốc như Thanh bì, Ô dược, Ích mẫu thảo mỗi loại 30g, Xuyên khung, Hồng hoa mỗi loại 10g. Thêm khoảng 2l nước, khoảng 50 ml giấm, đun sôi ở nhiệt độ cao và nấu trong 30 phút ở nhiệt độ thấp. Khi thuốc nguội đến 50 độ C, thì bỏ cặn, đổ nước vào chậu và ngâm chân, lượng nước ngâm nên ngang mắt cá chân.

Nếu lượng thuốc không đủ, có thể thêm nước ấm. Để cho bàn chân chuyển động trong thuốc, để lòng bàn chân nhận được một sự kích thích vật lý nhẹ của dư lượng thuốc, mỗi lần ngâm khoảng 30 phút.

Đau bụng kinh thể dương hư hàn vượng

Triệu chứng là đau lạnh ở bụng dưới, chườm ấm thì đau giảm, tay chân lạnh. Cần sử dụng nguyên tắc làm ấm và phân tán lạnh để giảm đau. Trong Đông y có một câu nói: “Thận chủ nhất thân dương” (thận chủ về phần dương của cơ thể).

Các loại thuốc dùng để ngâm chân chủ yếu là những loại thuốc đi vào kinh Túc thiếu âm thận, nước ngâm chân có vị mặn có tác dụng dẫn kinh. Như Quế nhục, Đinh hương, Ô dược, Đương quy, Xuyên khung mỗi loại 15g, Can khương, Tiểu hồi, Ngô thù du mỗi loại 6g, thêm ít muối, nấu sôi, lấy nước ngâm chân.

Đau bụng kinh thể khí nhược huyết hư

Các triệu chứng là đau nhẹ ở bụng dưới trong hoặc sau kỳ kinh nguyệt. Ngoài ra dùng tay ấn vào vùng bụng sẽ có cảm giác đau nhẹ. Lượng kinh nguyệt ít, màu nhạt. Cần thông qua bổ khí, dưỡng huyết, điều kinh để điều trị. Đông y gọi là “tỳ thống huyết”.

Các loại thuốc được lựa chọn để ngâm chân chủ yếu nên là các loại thuốc đi vào kinh Túc thái âm tỳ, nước ngâm chân có vị ngọt có tác dụng dẫn kinh. Như Bạch thược, Đương quy, Xuyên khung, Thục địa, Bạch mộc, Đỗ trọng, Hoàng kỳ mỗi loại 15g, thêm ít đường, nấu sôi, lấy nước ngâm chân.

Những điều cấm khi ngâm chân

Không ngâm chân khi quá đói hoặc quá no

Khi ngâm chân, tránh lúc quá no, quá đói hoặc vừa ăn xong. Vì ngâm chân sẽ tăng tốc độ lưu thông máu vào ban đêm của toàn cơ thể, dễ gây chóng mặt và khó chịu. Không ngâm chân trong nửa giờ sau bữa ăn, vì nó sẽ ảnh hưởng đến việc cung cấp máu cho dạ dày.

Người bệnh tim, huyết áp thấp nghiêm trọng không nên ngâm chân

Những người khỏe mạnh có thể ngâm chân và sử dụng nước nóng, nhưng những người đặc biệt như bệnh nhân mắc bệnh tim, suy tim, huyết áp thấp và thường bị chóng mặt, không nên sử dụng nước quá nóng để ngâm chân hoặc sử dụng nước nóng trong thời gian dài.

Bởi vì sau khi ngâm chân bằng nước nóng hoặc sử dụng nước nóng quá lâu sẽ khiến các mạch máu trong cơ thể giãn ra, máu của toàn bộ cơ thể sẽ chảy từ các cơ quan quan trọng lên bề mặt cơ thể.

Điều này chắc chắn sẽ dẫn đến thiếu máu cục bộ và thiếu oxy trong các cơ quan quan trọng như tim và não. Đối với người mắc bệnh tim, huyết áp thấp mà nói, sẽ làm tăng nguy cơ phát bệnh.

Bệnh nhân tiểu đường cần chú ý đến nhiệt độ nước ngâm chân

Các dây thần kinh ngoại biên của bệnh nhân tiểu đường thường không thể cảm nhận được nhiệt độ bên ngoài. Ngay cả khi nhiệt độ nước cao, họ cũng khó cảm nhận được và dễ bị bỏng, điều này sẽ gây ra hậu quả rất nghiêm trọng. Do đó, hãy chú ý đến nhiệt độ của nước ngâm chân.

Bệnh nhân bị á sừng chân nên cẩn thận nhiễm trùng

Những người bị bệnh á sừng ở chân không nên ngâm chân bằng nước nóng khi tình trạng bệnh nghiêm trọng để gây phồng rộp. Vì điều này có thể dễ dàng gây nhiễm trùng vết thương. Viêm chân, bệnh ngoài da, chấn thương hoặc bỏng da không nên ngâm chân.

Người cao tuổi không nên ngâm chân quá lâu

Người cao tuổi khi ngâm chân quá lâu sẽ gây ra các triệu chứng đổ mồ hôi, đánh trống ngực… Do đó, tốt hơn hết là người cao tuổi chỉ nên ngâm chân trong 20 phút mỗi ngày trước khi đi ngủ.

Trẻ nhỏ không cần ngâm chân

Bởi vì trẻ nhỏ là “thuần dương vô âm” (cơ thể chỉ có phần dương, chưa phát triển phần âm), chúng rất dễ bị sốt, nóng trong. Nếu ngâm chân bằng nước nóng, sẽ đổ mồ hôi và gây nóng. Chỉ cần rửa chân bằng nước ấm mỗi ngày là được. Sau khi rửa, có thể nhẹ nhàng vê chân, đạt được mục đích thư giãn xương cốt.

Đọc toàn bộ bài viết

Ths.Bs Trương Thị Thúy Mai

Ths.Bs Trương Thị Thúy Mai chuyên khoa nhi tại bệnh viện nhi đồng 1 tại Tp.HCM. Có rất nhiều năm kinh nghiệm chuyên môn. Bác Mai có vai trò chuyên môn cao tại khoa nhi của bệnh viện.


Tải Ứng Dụng MammyKids Miễn Phí