Cách sơ cứu khi bị ong đốt – ong đốt có nguy hiểm không

Ngày 25 Tháng Sáu, 2020

Triệu chứng khi bị ong đốt

Khi bị ong đốt, nhẹ thì chỉ sưng đỏ, đau nóng rát cục bộ, cũng có thể có bọng nước, nổi mẩn, hạch bạch huyết sưng to, khoảng vài giờ tới 1-2 ngày tự hết. Nếu bị ong đốt nhiều chỗ, thường sẽ bị sốt, đau đầu, chóng mặt, buồn nôn, bất an, ngất xỉu. Người bị dị ứng với độc ong có thể nổi ban, viêm mũi, môi và mí mắt sưng to, đau bụng, tiêu chảy, buồn nôn và nôn, cá biệt người nghiêm trọng có thể bị phù họng, thở dốc, khó thở, hôn mê, cuối cùng có thể tử vong vì suy hô hấp, suy tuần hoàn.

Ong đực không đốt người, vì chúng không có tuyến độc và ngòi độc. Đốt người đều là ong cái (ong thợ). Phần đuôi ong cái có tuyến độc và ngòi độc, ngòi độc vốn là phần biến đổi từ cơ quan tạo trứng, chất độc đi qua nó truyền vào cơ thể người. Trên ngòi độc của ong mật cái có gai ngược, sau khi đâm vào cơ thể người sẽ để lại một phần.

Nọc ong chủ yếu chứa axit formic, độc tố thần kinh và histamine, có thể gây tan máu và chảy máu, có tác dụng ức chế hệ thần kinh trung ương, cũng có thể gây ra phản ứng dị ứng ở một số vết đốt. Sau khi một người bị chích, chủ yếu là dữ dội tại chỗ, nóng rát, đỏ hoặc phồng rộp. Sau khi bị ong mật hoặc ong bắp cày độc hại hơn đốt, có thể có các các triệu chứng nghiêm trọng, như chóng mặt, nhức đầu, ớn lạnh, sốt, khó chịu, chuột rút và ngất. Một số ít có thể bị sưng họng, hen suyễn, nôn, đau bụng, tăng nhịp tim, giảm huyết áp, sốc và hôn mê.

Phải làm gì khi bị ong đốt

Rút nọc độc của ong ra

Trên nọc độc của ong có gai ngược, sau khi đốt người, nọc thường sẽ găm lại trong da. Khi bị đốt trước tiên phải kiểm tra xem trong da có nọc ong hay không, nếu có cần lấy ra một cách thận trọng. Có thể dùng băng dính dính rồi kéo ra hoặc dùng nhíp để gắp ra. Nếu nọc cắm trong da vẫn còn nang độc thì không được dùng nhíp để tránh làm vỡ nang khiến chất độc vào thêm làm tình hình thêm nghiêm trọng. Chỉ được dùng mũi dao nhỏ khều nọc độc ra. Sau khi lấy nọc độc ra cũng có thể thực hiện giác hơi để hút dịch độc ra, giảm sự hấp thụ độc tố của cơ thể.

Trung hoà chất độc

Chất độc của ong có tính axit, có thể dùng xà bông, nước amoniac 3%, nước soda 5-10% rửa vết thương. Da sau khi lấy nọc độc ra dùng dung dịch i-ốt 2.5% bôi 2-4 lần. vì nước i-ốt có tác dụng diệt vi sinh vật gây bệnh xung quanh vết thương và phá độc tố của chúng. Với vết thương do ong đốt không cần bôi thuốc, mà bôi tại chỗ axit axetic hoặc dấm ăn, cũng có thể lấy rau sam tươi giã lấy nước bôi lên vết thương.

Các loại thảo dược

Có thể dùng các loại thảo dược sau giã nhỏ bôi ngoài vết thương: tử hoa địa đinh (còn gọi là cỏ tím, rau cẩm, lý đầu thảo), bán biên liên (còn gọi là lỗ bình Trung Quốc), thất diệp nhất chi hoa, bồ công anh.

Xử lý đau, sưng đỏ tại chỗ

Có thể tiêm lidocain 2% và dexamethasone dưới da theo tỷ lệ 1:1 xung quanh vết thương. Tay chân bị đốt nên ít hoạt động, chườm lạnh tại vết thương để giảm sự hấp thụ độc tố.

Chăm sóc bệnh nhân bị sốc dị ứng

Bị ong đốt xảy ra sốc dị ứng không phải hoàn toàn do lượng nọc độc. Khi tính mẫn cảm của cơ thể tăng cao, cho dù chỉ một chỗ bị đốt cũng có thể gây sốc dị ứng nghiêm trọn. Khi bị sốc dị ứng, cần nhanh chóng thông tĩnh mạch, thông dịch có thể cải thiện tuần hoàn toàn thân và tuần hoàn cục bộ, đồng thời có thể làm loãng và thúc đẩy bài tiết độc tố. Với phản ứng dị ứng, người bị nhẹ có thể uống 1 viên astemizole, mỗi ngày 1 lần, triệu chứng nghiêm trọng thì cần tới bệnh viện càng sớm càng tốt.

Cách thông suốt đường hô hấp

Giữ thông suốt đường hô hấp: đặc biệt với người bị khó thở cần cho thở oxy lưu lượng cao. Nếu có hiện tượng sưng họng cần lập tức tiến hành mở khí quản.

Chữa trị khi bị ong đốt

Chữa trị ong đốt bằng Đông Y là một phương pháp trị liệu sinh học tự nhiên, dùng mật ong và sản phẩm từ ong (như nọc ong, sữa ong chúa, keo ong – một hỗn hợp mà ong mật thu thập từ các chồi cây, nhựa cây, và các nguồn thực vật khác, phấn hoa ong – là một quả bóng hoặc viên của phấn hoa tập trung tại cánh đồng được đóng gói bởi ong mật công nhân, và được sử dụng làm nguồn thức ăn chính cho tổ ong. Nó bao gồm các loại đường đơn giản, protein, khoáng chất và vitamin, axit béo và một tỷ lệ nhỏ các thành phần khác, tổ ong, sáp ong) kết hợp với lý luận kinh mạch trong Đông Y.

Đây là cách chữa trị chủ yếu vết thương ong đốt trong Đông Y, dùng kim chích của ong làm kim tiêm. Căn cứ lý thuyết kinh mạch trong Đông Y, tìm đúng huyệt để châm. Dùng kim chích của ong châm vào huyệt vị tạo kích thích cơ giới lên kinh mạch, đồng thời tự động truyền vào một lượng vừa đủ chất dịch ong có tác dụng dược lý (tức nọc độc ong), sau khi chữa trị sẽ có hiệu ứng ôn cứu (dùng nhiệt từ ngải cứu để chữa trị) như ủng đỏ, ứ máu cục bộ. Do vậy chữa trị ong đốt là phương pháp tổng hợp của châm, dược và cứu.

Căn cứ lý thuyết của phương pháp chữa trị biện chứng Đông Y, lựa chọn kinh lạc huyệt vị khác nhau để chữa trị các loại bệnh chủng khác nhau. Chữa trị ong đốt không những có tác dụng của châm và cứu trong châm cứu mà còn có tác dụng của tiêm huyệt vị, một mặt châm kim và nọc độc trực tiếp kích thích lên huyệt vị của kinh lạc, tạo ra tác dụng chữa trị nhất định, mặt khác thời gian nọc độc ở lại huyệt vị khá dài, có thể tăng cường và kéo dài hiệu quả chữa trị của huyệt vị, và làm lưu thông kinh khí, tới thẳng bộ phận bệnh lý tương ứng, phát huy được hết tác dụng chữa trị của huyệt vị và thuốc.

Hơn nữa, tác dụng của nọc độc ong tới huyệt vị cũng có thể thông qua hệ thần kinh và hệ thể dịch thần kinh tác động lên cơ thể, kích thích khả năng kháng bệnh của cơ thể, tạo ra tác dụng chữa trị. Đồng thời uống các sản phẩm từ ong như sữa ong chúa, keo ong, phấn hoa ong, tổ ong, điều chỉnh miễn dịch cơ thể, loại bỏ gốc tự do, sửa chữa mô bị tổn thương, nâng cao hiệu quả trị liệu, không có tác dụng phụ, là phương pháp chữa trị thuần tự nhiên, tác dụng lâu dài, khó tái phát.

Đọc toàn bộ bài viết

Ths.Bs Trương Thị Thúy Mai

Ths.Bs Trương Thị Thúy Mai chuyên khoa nhi tại bệnh viện nhi đồng 1 tại Tp.HCM. Có rất nhiều năm kinh nghiệm chuyên môn. Bác Mai có vai trò chuyên môn cao tại khoa nhi của bệnh viện.


Tải Ứng Dụng MammyKids Miễn Phí